akçakocaakçakoca haberakçakoca gazetesihaber akçakocaakçakoca son dakika
DOLAR
32,1115
EURO
34,8709
ALTIN
2.426,99
BIST
10.656,96
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Hafif Yağmurlu
21°C
İstanbul
21°C
Hafif Yağmurlu
Salı Açık
25°C
Çarşamba Açık
27°C
Perşembe Az Bulutlu
26°C
Cuma Açık
28°C

ON YILDIR ARTIRILMAYAN ALAN BAZLI FINDIK DESTEĞİNİN ANALİZİ

ON YILDIR ARTIRILMAYAN  ALAN BAZLI FINDIK DESTEĞİNİN ANALİZİ
11.05.2024 11:31
1.318
A+
A-

Alan bazlı fındık desteği 2023 yılı için 10 Mayıs 2024 tarihinde 170 TL olarak ödenmeye başlandı.

Alan bazlı fındık desteği ne zaman nasıl  ve kaç lira olarak başladı , süreç içerisinde  ne kadar zam geldi , hep beraber bakalım.

Ülkemizde 1932 yılında  Ziraat Bankası aracılığı ile Buğday yetiştiricilerine yapılan destek ödemeleri ile  başlayan çiftçi destekleri  daha sonra her hükümet döneminde genişledi.

2001 yılında Çiftçi Kayıt Sistemi  (ÇKS)ile tarımsal araziler kayıt altına alınmaya başlandı ve bu yeni sisteme bağlı destekleme ödemeleri başladı.

Mazot ve Gübre desteği, Hububat prim desteği, Pamuk desteği , Alternatif ürün desteği , Yağlı tohumlar desteği ve bir çok destekleme ödemesi yapılmaya başlandı.

26 Ağustos 2009 tarihli resmi gazetede yayınlanan tebliğ uyarınca 2009 yılında Çiftçi kayıt sistemine bağlı destekleme ödemelerine Alan bazlı fındık  destekleme ödemeleri de eklendi.

Bu tebliğ ile fındık bahçesi olan üreticilere 2009 , 2010 ve 2011 yılları için mazot gübre desteği yanında dönüme 150 TL ek destek ödemesi yapıldı. Sonrasında her dekara 2012 yılı için 150 TL , 2013 yılı için 160 TL 2014 yılı için 170 TL ödenmesine karar verildi.

2014 yılından günümüze zam yapılmadı ve 2023 yılı destek ödemesi de 170 TL olarak ödeniyor. 2009 yılında fındık alım fiyatı 3.95 TL , 2023 yılında fındık alım fiyatı 82.5 TL açıklanmıştı.

2009 yılında dönüme 7.50 TL MGD ödenirken 2023 yılında dönüme 107 TL MGD ödemesi yapıldı.

2009 yılından günümüze 14 yılda fındık alım fiyatı  21 kat , mazot fiyatı 20 kat , mazot gübre desteği 14 kat artarken alan bazlı fındık desteği yalnızca %14  arttı.

2009 yılında 1 dönüme  ödenen alan bazlı destek ile 60 litre mazot alınırken 2024 yılında ise ancak 3.5 litre   mazot alınabiliyor.

Doğal olarak Alan bazlı fındık desteği ödenmeye başladığı yıllardaki üreticiye nefes aldıran destek halinden çıkıp üreticinin ufak tefek borçlarına bile yetmeyen cep harçlığı haline döndü.

Peki Alan bazlı fındık desteğinin bu kadar hareketsiz bırakılmasının , 2014 ten beri hiç artırılmamasının ardındaki gerçek sizce ne olabilir ?

Bu konuda biraz araştırma yapınca bu durumun nedeni olarak iki problem ortaya çıkmaktadır. Bunlardan ilki dikili tarım ürünlerinden sadece fındık ürününe alan bazlı destek veriliyor olması ve ikincisi kanunen yasak olmasına rağmen % 6 ve altında eğime sahip arazilerde de yoğun olarak fındık bahçeleri tesis edilmiş olmasının getirdiği problemler.

Diğer bölgelerin siyasetçileri bu durumu Karadeniz Bölgesi lehine alınmış pozitif ayrımcılık olarak görüyor ve kendi bölgelerindeki dikili tarım ürünlerine de aynı şekilde alan bazlı destek verilmesini talep ediyorlar.

Yıllık 1 milyar dolardan fazla ihracat geliri sağladığımız fındık ürünümüzde verilen bu alan bazlı destek gelecek yıllarda nasıl olacak , stratejik ürünümüz yurt içi siyasete kurban mı verilecek yoksa daha da artırılarak üreticiye nefes mi aldıracak hep beraber göreceğiz.

Haber Yorum Özdal ALAS